Familie Kuhurima

Een klein deel van de Molukkers behoort tot de Islam, en een groot deel tot het christendom. Hoewel de helft van de Molukkers protestants is en de andere helft Moslim, worden veel aspecten van het leven nog hoofdzakelijk bepaald door de Adat.
De basis van de Molukse religie is het christendom, daarnaast zie je dat er oude gebruiken en rituelen in verweven zijn. Onder andere wordt er aandacht besteed aan voorouders en aan de natuurelementen: water, vuur, wind enz. Maar het allerbelangrijkste is God.

Adat:
Adat is een Arabisch woord dat gewoonte betekent, maar voor de Molukkers heeft dat een diepere betekenis. De adat vertelt hoe er rechtgesproken moet er worden en op welke manier een dorp moet worden bestuurd. De adat vertelt ook hoe men elkaar helpt bij verdriet of hoe men samen feest viert, wat de plichten zijn tussen ouders en kinderen, wat de betekenis is van vriendschap en trouw en nog andere duizend dingen die van belang zijn in een mensenleven.
De adat werd niet opgeschreven, maar hoort bij de opvoeding.
Een groot deel van de adat gaat over verloven en trouwen. Op veel plaatsen in de Molukken is het adat, dat de ouders bepalen welke kinderen later met elkaar trouwen. Heel jong is dan alvast een verloving, zodat een jongen en een meisje weten met wie ze later zullen trouwen.
Als de jongelui het daarmee niet eens waren, dan bestond de mogelijkheid om te vluchten met iemand anders. Wanneer een meisje ging trouwen hoorde ze voortaan bij de familie van haar man en niet langer bij haar eigen familie.
De familie van de bruidegom betaalde daarom de familie van de bruid een bruidsschat. Die kon op Ambon bijv. bestaan uit linnen, geld en sterke drank.

Het Pela-bondgenootschap:
Een heel belangrijke adat voor de Molukkers is de pela. Pela-e betekent broeder. Een pela-schap is een broederschap, een verbond. Meestal wordt een pela gesloten tussen twee of meer dorpen. Bij een pela belooft men elkaar trouw door dik en dun.
Er zijn verschillende soorten pela's: vanaf de eenvoudige belofte elkaar te helpen als er te weinig voedsel is, tot elkaar te verdedigen, desnoods ten koste van het eigen leven.
De "pelah sumpah" (=eed) is ongetwijfeld de meest hechte en misschien de oudste vorm van dorpssamenwerking. De dorpshoofden bezweren elkaar onderling te steunen, wanneer daar behoeft aan is, bijv. gedurende een oorlog maar ook met de tuinbouw enz. Vroeger bezegelde een bloedoffer deze eedaflegging.
Zo'n bijzondere pela heet een "pela minum darah" (een pela waarbij bloed wordt gedronken).
Degenen die zo'n pela sluiten, prikken in hun vingers en laten een paar druppels bloed vallen in een glas palmwijn, en drinken allen uit het glas. De "pela minum darah" werd bijv. gesloten tussen twee dorpen die elkaar beloofden te helpen in de strijd.
De pela, waarbij bloeddruppels worden gedronken of een andere manier van eed van trouw wordt afgelegd, heet een "pela keras" (een echte pela).
Dat zo'n pela onverbrekelijk is, blijkt uit de naam die men ook wel gebruikt: "pela batu karang" (batu karang betekent rots). Een pela die niet meer betekent dan een hechte vriendschap, wordt "pela tempat sirih" genoemd. Bij het sluiten van deze pela biedt men elkaar sirih (peperachtige slingerplantwaarvan de bladeren of vruchten een bittere smaak hebben. Sirih wordt gebruikt bij het sirihkauwen, men zegt dat sirihkauwen goed voor het gebit is) aan.
Een pela verbreken is voor een Molukker het ergste dat bestaat. Voor mensen die pela van elkaar waren, was het onmogelijk te trouwen. Soms wordt de band die een pela geeft opnieuw versterkt. Bikin pela, zeggen de Molukkers wat letterlijk betekent: de pela wordt opgewarmd. Dat gebeurt volgens oude gewoonten, met voorgeschreven liederen, dans en kleding, men belooft elkaar plechtig opnieuw trouw.
Een ander vorm van broederschap is de zogenaamde "gandong". Ook deze is gebonden aan zekere regels of voorschriften.